ಗುರುಗ್ರಾಮ್: ಆರೋಗ್ಯ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಹೇಗೆ ವಂಚಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಕಾನೂನಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಮುಕ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಈ ಘಟನೆಯೇ ಸಾಕ್ಷಿ. ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ರೋಗಿಯೊಬ್ಬರ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಹೆಲ್ತ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕ್ಲೈಮ್ ಅನ್ನು ಅನಗತ್ಯ ಕಾರಣ ನೀಡಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ನಿಯಮ ಬಾಹಿರವಾಗಿ ಭಾರಿ ಬಿಲ್ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ್ದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಗುರುಗ್ರಾಮ್ ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಭಾರಿ ದಂಡ ವಿಧಿಸಿದೆ. ವಿಮಾದಾರನಿಗೆ ಒಟ್ಟು ₹12.35 ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು (ವಿವಿಧ ವೆಚ್ಚಗಳು ಸೇರಿ) ಪಾವತಿಸುವಂತೆ ಗ್ರಾಹಕ ವೇದಿಕೆಯು ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ.
ಘಟನೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?
ಗ್ರಾಹಕರೊಬ್ಬರು ‘ನಿವಾ ಬೂಪಾ ಹೆಲ್ತ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್’ (Niva Bupa Health Insurance) ಕಂಪನಿಯಿಂದ 2024ರ ಆಗಸ್ಟ್ 30 ರಿಂದ 2025ರ ಆಗಸ್ಟ್ 29ರ ಅವಧಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವಂತೆ ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮಾ ಪಾಲಿಸಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು. ಪಾಲಿಸಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನವೇ ತಾವು 2022ರಲ್ಲಿ ಬೆನ್ನುನೋವಿಗಾಗಿ ಪಡೆದಿದ್ದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಎಲ್ಲಾ ವರದಿಗಳನ್ನು ಕಂಪನಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, 2025ರ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ಕರುಳಿನ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ (Colon Cancer – Malignant Neoplasm of the Colon) ಇರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಅವರು ಗಾಜಿಯಾಬಾದ್ನ ‘ಯಶೋದಾ ಸೂಪರ್ಸ್ಪೆಷಾಲಿಟಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆ’ಗೆ (Yashoda Superspeciality Hospital) ದಾಖಲಾದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ವೆಚ್ಚವೇ ₹5.36 ಲಕ್ಷ ದಾಟಿತ್ತು.
ವಿಮಾ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಅಕ್ರಮಗಳು
ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕನು ನಗದು ರಹಿತ (Cashless) ಸೌಲಭ್ಯ ಕೋರಿ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ ಕಂಪನಿಯು ಅಮಾನವೀಯವಾಗಿ ವರ್ತಿಸಿತು. ಗ್ರಾಹಕನಿಗೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಶೇ. 20-30 ರಷ್ಟು ಬ್ಲಾಕೇಜ್ (Coronary Stenosis) ಇದೆ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಕಾರಣವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯು ಪಾಲಿಸಿಯನ್ನೇ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ಆದರೆ, ಈ ಹೃದಯದ ಸಮಸ್ಯೆಗೂ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೂ ಯಾವುದೇ ಸಂಬಂಧವಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಕಂಪನಿಗೆ ಪಾಲಿಸಿ ಖರೀದಿಸುವಾಗಲೇ ತಿಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಯಶೋದಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು ಜಿಎಸ್ಟಿ (GST) ವಿವರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಬಿಲ್ ನೀಡುವುದು, ಔಷಧಿ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಮನಬಂದಂತೆ ಹಣ ವಿಧಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಹಣ ಪಾವತಿಸುವವರೆಗೂ ರೋಗಿಯನ್ನು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿ ಒತ್ತೆಯಾಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಅಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಎಸಗಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 9ರ ದಾಖಲಾತಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯು ₹3.80 ಲಕ್ಷ ಮಾತ್ರ ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದರೂ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು ರೋಗಿಯಿಂದ ಬಲವಂತವಾಗಿ ₹5.72 ಲಕ್ಷ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿತ್ತು.
ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರದ ತೊಂದರೆಗಳಿಂದ ರೋಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 20, 2025 ರಂದು ಮತ್ತೆ ದಾಖಲಾದಾಗ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯು ವೆಚ್ಚ ಭರಿಸಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯು ರೋಗಿಯಿಂದ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹಣ ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿದ್ದಲ್ಲದೆ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ರೋಗಿ ತನ್ನ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹಣ ವ್ಯಯಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಕಚೇರಿ (PMO), ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಸಚಿವಾಲಯ ಮತ್ತು ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಒಂಬುಡ್ಸ್ಮನ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದರೂ ಯಾವುದೇ ನ್ಯಾಯ ಸಿಗದಿದ್ದಾಗ, ನೊಂದ ರೋಗಿಯು ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋದರು.
ನ್ಯಾಯಾಲಯ ನೀಡಿದ ಕಟು ತೀರ್ಪು
ಗುರುಗ್ರಾಮ್ ಜಿಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಹಕ ವಿವಾದಗಳ ಪರಿಹಾರ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಸಂಜೀವ್ ಜಿಂದಾಲ್ ಹಾಗೂ ಸದಸ್ಯರಾದ ಜ್ಯೋತಿ ಸಿವಾಚ್ ಮತ್ತು ಖುಷ್ವಿಂದರ್ ಕೌರ್ ಅವರ ಪೀಠವು ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿತು. ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾಗಿ, ಕೋರ್ಟ್ ನೋಟಿಸ್ ನೀಡಿದ್ದರೂ ಯಶೋದಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ಅದರ ಉದ್ಯೋಗಿ ಡಾ. ವಿವೇಕ್ ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ನಿವಾ ಬೂಪಾ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಕಂಪನಿಯ ಕುಂದುಕೊರತೆ ನಿವಾರಣಾ ತಂಡದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಹಾಜರಾಗದೆ ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿತನ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು.
ಆರೋಪಿಗಳು ತಮ್ಮನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಾರದೇ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಜುಲೈ 1 ರಂದು ತೀರ್ಪು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಗ್ರಾಹಕ ವೇದಿಕೆಯು, “ವಿರುದ್ಧ ಪಕ್ಷಗಳು ತಮಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರೂ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹಾಜರಾಗದ ಕಾರಣ ದೂರುದಾರರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಸಂದೇಹಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಸೇವಾ ನ್ಯೂನತೆ ಎದ್ದು ಕಾಣುತ್ತಿದೆ” ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಆದೇಶ ನೀಡಿದೆ:
ಯಶೋದಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮತ್ತು ನಿವಾ ಬೂಪಾ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಯು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ರೋಗಿಗೆ ₹11.63 ಲಕ್ಷ ಹಣವನ್ನು ಶೇ. 9ರಷ್ಟು ಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ ಮರುಪಾವತಿಸಬೇಕು.
ರೋಗಿಗೆ ಉಂಟುಮಾಡಿದ ಮಾನಸಿಕ ಕಿರಿಕಿರಿ ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಗಳಿಗಾಗಿ ₹50,000 ಪರಿಹಾರ ನೀಡಬೇಕು.
ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟದ ವೆಚ್ಚವಾಗಿ ₹22,000 ಪಾವತಿಸಬೇಕು.
ರದ್ದಾಗಿದ್ದ ಹೆಲ್ತ್ ಇನ್ಶೂರೆನ್ಸ್ ಪಾಲಿಸಿಯನ್ನು ಅದರ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೂ ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕು.
ಈ ಆದೇಶವನ್ನು ಮುಂದಿನ 45 ದಿನಗಳ ಒಳಗೆ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕು, ತಪ್ಪಿದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲಾದ ದಂಡದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಶೇ. 12ರಷ್ಟು ಬಡ್ಡಿ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಲೇಖನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂದೇಶ
ಯಾವುದೇ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳು ಅಥವಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ದೂರ ಉಳಿದು ತಮ್ಮ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ನುಣುಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ತೀರ್ಪು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದೆ. ಏಕಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿ ರದ್ದು ಮಾಡುವುದು, ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಕ್ಲೈಮ್ ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳ ಅಕ್ರಮ ಬಿಲ್ಲಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಗ್ರಾಹಕರು ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು.
ಇಂತಹ ವಂಚನೆ ಅಥವಾ ತೊಂದರೆ ಎದುರಾದಾಗ ಹರಿಯಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಗ್ರಾಹಕರು ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ 1800-180-2087 ಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ದೇಶದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ 1915 ಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ನೆರವು ಹಾಗೂ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.




